Nederland kent geen aparte wet voor alleen werken. Toch heeft de werkgever duidelijke verplichtingen: die volgen uit de algemene regels van de Arbeidsomstandighedenwet (Arbowet).
De zorgplicht
De werkgever moet zorgen voor de veiligheid en gezondheid van zijn medewerkers (artikel 3 van de Arbowet). Dat geldt ook voor wie alleen werkt, en juist voor die medewerkers is de uitwerking belangrijk.
De RI&E en het plan van aanpak
Elke werkgever met personeel moet een risico-inventarisatie en -evaluatie (RI&E) opstellen (artikel 5). Alleen werken hoort daarin als risico. Daarbij hoort:
- een analyse van de werkprocessen en de situaties waarin alleen wordt gewerkt;
- een overzicht van de bestaande maatregelen;
- de ongevallen en incidenten uit het verleden;
- een plan van aanpak met maatregelen, termijnen en verantwoordelijken.
Betrek de medewerkers bij deze analyse: zij kennen de risico’s van hun werk het best.
Voorlichting en training
De werkgever moet medewerkers voorlichten over de risico’s van hun werk en over de maatregelen (artikel 8). Voor alleenwerkers betekent dat onder meer: uitleg over het alarmsysteem en over de noodprocedure.
Preventiemedewerker en BHV
Elke werkgever wijst ten minste één preventiemedewerker aan (artikel 13), die helpt bij de RI&E en de maatregelen. Daarnaast moet de bedrijfshulpverlening (artikel 15) zo georganiseerd zijn dat ook alleenwerkers in een noodsituatie snel hulp krijgen.
Welke maatregelen?
- technische maatregelen, zoals beveiliging van machines;
- organisatorische maatregelen, zoals werken in tweetallen bij gevaarlijke taken;
- aangepaste werkprocedures;
- training en oefeningen;
- een alleenwerkersalarm dat automatisch alarm slaat en verbonden is met een alarmcentrale.
De wet schrijft geen alleenwerkersalarm voor. Maar als de risico’s dat vragen, is het vaak de meest doeltreffende manier om aan de zorgplicht te voldoen. Laat de juridische uitwerking bij twijfel toetsen door uw arbodienst of een veiligheidskundige.